Make your own free website on Tripod.com

زيست آزمون                   ZistAzmoon

مکانیسم های دفاعی(1)

هدف از ارائه این جزوه شرح دو باره کتاب نیست بلکه مطرح کردن مطالب کتاب با مثال های متعدد و ارائه شکلهای تکمیلی برا ی هر موضوع درسی می باشد.

    بدن انسان با دو روش دفاع را در مقابل میکروب ها انجام می دهد و بدین ترتیب از بیمار شدن فرد جلوگیری می کند یا اگر فرد بیمار شد به مقابله با آن بیماری می پردازد.

1- دفاع غیر اختصاصی

    دراین دفاع بدن بدون توجه به نوع عامل بیماری زا با هر عامل خارجی به دفاع می پردازد . دیواری که در قدیم اطراف شهرها کشیده می شد همین وظیفه داشت و به هیچ فرد یا موجود اجازه ورود به داخل شهر را نمی داد فرقی نمی کرد که ورود فرد برای شهر مفید یا مضر باشد. اما برای ورود به شهر دروازه هایی قرار داده بودند تا مردم از آن طریق به شهر وارد یا از آن خارج شوند (مخاط).

   

لایه شاخی پوست همراه با ساقۀ یک تار مو

     روی پوست ، با سلولهای مرده که خشک شده و روی آن چسبده اند، محافظ خوبی برای جلوگیری از ورود میکروب های بیماری زا هستند چون ویروسها و باکتری ها برای تولید مثل نیاز به سلول زنده دارند.

     در قسمتهایی از بدن ما مانند دهان که با بیرون ارتباط دارند برای جلوگیری از ورود عوامل بیماری زا ، مخاط وجود دارد که مانع ورود عوامل بیماری زا به بدن می شود.

   

مخاط معده

منفذ عرق

    در مخاط معده هنگامی که غذا وارد معده می شود اسیدی قوی ترشح می شود که عوامل بیماری زا را از بین می برد. مجرای عرق هم همیشه ترشحاتش را به بیرون می ریزد و به این وسیله از ورود میکروب ها جلوگیری می کند.

سلولهای ترشح کننده مخاط

    در اشک و بزاق هم آنزیم لیزوزیم میکروبها را از بین می برد به همین دلیل است که حیوانات بچه های خود را با زبان لیس می زنند در ضمن هر عملی که باعث خروج ماده ای از بدن است نیز عامل دفع میکروبها به حساب می آید ، مانند عطسه ،سرفه، دفع ادرار و ودفوع.

    پوست و لایه مخاطی اولین خط دفاع غیر اختصاصی هستند و اگر عامل بیماری زا از این خط عبور کرد دومین خط دفاع غیر اختصاصی یعنی: 1- پاسخ التهابی 2- پاسخ دمایی 3- گلبول های سفید 4- پروتئین ها وارد عمل می شوند.

   پاسخ التهابی: هیستامین ماده ای است که باعث گشادی رگها در محل آسیب می شود در نتیجۀ هجوم خون بیشتر به آن محل قرمز تر و گرمتر از اطراف می شود. گلبولهای سفید هم با عمل دیاپدز ( عبور سلولها از منافذ مویرگ) خود را به محل آسیب دیده می رسانند.

شروع دیاپدز

       

ادامه دیاپدز

       ماکروفاژها یکی از سلولهای مهم دفاع غیر اختصاصی به حساب می آیند و با فاگوسیتوز میکروب ها ، سلول های مرده از تعداد عوامل بیماری زا می کاهد.

پاسخ دمایی : در دمایی بالاتر از دمای طبیعی بدن عوامل بیماری زا نمی توانند به خوبی تولید مثل کنند، پس تب یک عامل دفاعی است. ولی اگر دما ی بدن بیش از 40 درجه باشد  روی واکنشهای سلولهای بدن تاثیر می گذارد و باید کنترل شود.

    گلبولهای سفید: فاگوسیتها همانند ماکروفاژها با هضم سلولهای بیگانه آنها را از داخل بدن جمع آوری می کنند.

     پروتئین ها : در شکل زیر کار پروتئین های غشایی به خوبی نشان داده شده است. که با ساختمان حلقه مانند خود شکافی در غشاء ایجاد کرده و باعث نشت مواد درون باکتری می شود.

     اینتر فرون نیز پروتئینی است که در مقابله با ویروسها به وسیله سلولهای آلوده به ویروس تولید شده و سلولهای سالم را در برابر ویروسها مقاوم می کند.

       شش ضلعی صورتی رنگ اینتر فرون است که باآزاد کردن پنج ضلعی سبز باعث ساخته شدن mRNA می شود این mRNA رمز  ساخته شدن  پروتئین بازدارنده  ساخت ویروس را داراست.  پروتئینی که  با شش ضلعی بنفش نشان داده شده به ریبوزوم چسبیده و مانع از ترجمه RNA ویروس می شود که با ضربدر سبز نشان داده شده.